ครรภ์เป็นพิษ
Text size:
By กองบรรณาธิการภูเก็ตบูลเลทิน
Bookmark and Share


    การแต่งงานและมีลูก นับว่าเป็นสูตรสำเร็จของคนทั่วไปที่เชื่อว่าจะทำให้ชีวิตของตนเองสมบูรณ์แบบ ดังนั้นจึงเป็นเรื่องปกติที่หลังจากพิธีมงคลของคู่บ่าวสาวผ่านไป ผู้เฒ่าผู้แก่รวมทั้งผู้คนรอบข้าง ก็มักจะตั้งตารอข่าวดีของคู่สามีภรรยาใหม่ว่าเมื่อไหร่จะมีสมาชิกตัวน้อยมาเติมเต็มความเป็นครอบครัวเสียที

    แม้ว่าทุกคนจะรับรู้ว่าในการคลอดแต่ละครั้งนั้นได้สร้างความเจ็บปวดให้กับคุณแม่ทุกคนบนโลก แต่จะมีผู้คนกี่มากน้อยที่จะตระหนักว่า ในระยะของการตั้งครรภ์นั้น หญิงที่เป็นแม่จะเสี่ยงต่ออันตรายทั้งกับชีวิตตัวเองและลูกน้อยแค่ไหนกว่าที่จะครบกำหนดคลอดทารกน้อยออกมา

    อาการครรภ์เป็นพิษ เป็นอีกหนึ่งอาการของหญิงตั้งครรภ์ที่ควรรู้ไว้ โดยเฉพาะคุณแม่ที่อยู่ในกลุ่มเสี่ยง ตัวอย่างของคนดังที่มีข่าวว่าเกิดอาการครรภ์เป็นพิษจนเป็นอันตรายกับตัวเธอ ก็คือ “ สาวมาด เมกะแดนซ์” หรือ ศรุดา วรนันทมงคล เจ้าของเพลงแดนซ์สนุกสนาน “ดาวมหาลัย” และ “สาวลาดพร้าว” ซึ่งรอดตายปาฏิหาริย์จากอาการครรภ์เป็นพิษที่ส่งผลให้เธอต้องนอนเป็นเจ้าหญิงนิทรานานนับเดือน และปัจจุบันถึงแม้เธอจะฟื้นมาแล้วแต่ยังเดินไม่ได้และยังต้องทำกายภาพบำบัดอยู่

    แต่สำหรับคุณวันดี ภัทร์รวี หรือคุณบีแล้ว ถือว่าเธอโชคดีมากที่ผ่านวิกฤติแห่งชีวิตมาได้อย่างปลอดภัย รวมทั้งหนูน้อยใบโพธิ์ หรือเด็กหญิงกิ่งฟ้า มีแก้วน้อย ลูกสาวตัวน้อยที่จำเป็นต้องลืมตาออกมาดูโลกก่อนกำหนดเพื่อช่วยรักษาชีวิตของคุณแม่ไว้ คุณบีเล่าให้ฟังว่า เธอรู้ตัวอยู่แล้วว่าอยู่ในกลุ่มเสี่ยง เพราะแต่งงานในอายุที่ค่อนข้างมากคือ 35 ปี แต่เธอและสามี คุณกรณ์ มีแก้วน้อย หรือ คุณไผ่ ก็ได้ไปตรวจสุขภาพเพื่อความสบายใจว่า ทั้งเขาและเธอจะสามารถมีทายาทตัวน้อยได้

    “พอเห็นว่าสุขภาพเราทั้งคู่ปกติดี เราก็เลยปล่อย (ให้มีการตั้งครรภ์) ตามธรรมชาติ แต่ก็ทำใจไว้แล้วว่าไม่มีลูกก็ไม่เป็นไร จนมารู้ว่าตั้งครรภ์เดือนเมษาปีที่แล้ว จึงไปฝากครรภ์ ช่วงที่ตั้งครรภ์แรกๆ ก็ไม่มีปัญหาอะไร น้ำหนักตัวดี เด็กก็ปกติ แต่พอเดือนที่หกที่ไปตรวจครรภ์ คุณหมอบอกว่า น้ำหนักตัวลูกไม่เพิ่มเลยและน้ำคร่ำก็ลดลงเหลือแค่ครึ่งเดียว  คุณหมอจึงตรวจภาวะอื่นด้วยซึ่งก็พบว่า มีไข่ขาวปนในปัสสาวะ ความดันขึ้นสูงถึง 180-190และตัวบวม อาการทุกอย่างครบตามลักษณะของโรคครรภ์เป็นพิษเลย แต่ตัวเราไม่รู้สึกเพราะยังไม่มีอาการผิดปกติอะไร”

    เมื่อได้รับทราบข้อมูลจากคุณหมอซึ่งแจ้งว่าคุณบีมีอาการครรภ์เป็นพิษขั้นรุนแรงมาก จะต้องยุติการตั้งครรภ์ คุณบีและสามีจึงปรึกษากันว่าจะทำอย่างไรต่อไปเพราะต้องการรักษาชีวิตลูกน้อยของพวกเขาไว้ให้ดีที่สุด

    “เราตัดสินใจเข้ากรุงเทพเพื่อไปโรงพยาบาลรามาธิบดี เพราะได้รับคำแนะนำจากเพื่อนของคุณแม่สามีที่เป็นพยาบาลที่นั่น พอไปถึงได้รับการตรวจ อาจารย์หมอมาทำอัลตร้าซาวน์ท้องดู ก็บอกว่า น้ำคร่ำเหลือน้อยมาก ต้องรีบผ่าคลอดเพื่อรักษาชีวิตแม่ แต่คุณหมอก็ไม่ยืนยันว่าโอกาสรอดของลูกจะมีหรือไม่ บอกแค่ว่า ถ้ารอดก็คือโบนัส”

    หลังการผ่าตัดคลอดผ่านไป คุณบีปลอดภัย แต่หนูน้อยใบโพธิ์ ลูกสาวตัวน้อย ซึ่งอยู่ในครรภ์แค่ 27 สัปดาห์ มีน้ำหนักตัวแค่ 460 กรัม ก็ถูกนำตัวเข้าตู้อบที่ห้อง NICU (Neonatal Intensive Care Unit = ICU สำหรับทารกแรกเกิด) ทันที

    “ตอนที่เห็นลูกครั้งแรกที่ตู้ ความรู้สึกคือ ไม่อยากเห็นอีกแล้ว คือมันบอกไม่ถูก เค้าดูไม่น่ารักเหมือนลูกคนอื่นทั่วไป ได้แต่ถามตัวเองว่าเราทำอะไรผิดทำไมลูกเราถึงเป็นอย่างนี้ ลูกขี้เหร่มาก เหมือนลูกกรอกหรือลูกลิง แต่พยาบาลที่นั่นดีมาก ให้กำลังใจตลอด ให้เราอุ้มลูก เอามาวางบนอกเพื่อให้ความอบอุ่น ในระหว่างที่ลูกอยู่ในตู้ เราได้แต่เฝ้ามอง ไม่สามารถทำอะไรอย่างที่แม่คนอื่นทำเลย อย่างมากก็ได้แต่ลูบๆ ที่นิ้ว โชคดีที่อุปกรณ์การแพทย์ที่นั่นครบครัน เพราะคุณหมอบอกว่าสามวันแรกเป็นสามวันวิกฤตที่ลูกจะต้องเจอ ซึ่งอาการที่จะต้องระวังสำหรับลูกคือ เลือดออกที่สมอง ปอด ลำไส้และหัวใจ คือถ้าเด็กผ่านสามวันมาได้ก็จะรอด ของใบโพธิ์มีอย่างเดียวที่น่าห่วงคือปอดที่โตไม่เต็มที่ สำหรับตัวบีเอง ความดันลดลงประมาณสองวันหลังคลอด แล้วก็กลับบ้านได้หลังจากนั้นประมาณหนึ่งสัปดาห์”

    คุณบีและคุณไผ่ ต้องเทียวเข้าเทียวออกโรงพยาบาลเพื่อไปเยี่ยมลูกสาวตัวน้อยที่ยังต้องอยู่ในตู้อบทุกวัน พร้อมทั้งรับฟังข่าวดีของพัฒนาการของลูกในแต่ละวัน จนในที่สุด น้องใบโพธิ์ได้รับอนุญาตให้ออกจากโรงพยาบาลหลังจากระยะเวลาที่ต้องอดทนต่อสู้ที่โรงพยาบาลนานถึง 112 วัน

    กว่าจะผ่านช่วงเวลาแห่งความทุกข์ใจและกังวลกับสิ่งที่เกิดขึ้นกับตัวเองและลูกน้อยมาได้ คุณบีบอกว่า กำลังใจสำคัญที่สุดที่สามารถช่วยให้ผ่านพ้นอุปสรรคทั้งหลายทั้งปวงได้ และจากเหตุการณ์ที่เธอประสบมาด้วยตัวเองนี้ คุณบีอยากฝากเตือนผู้หญิงทุกคนที่เตรียมตัวเป็นคุณแม่ว่าอาการครรภ์เป็นพิษนั้น อันตรายกว่าที่คิด

    “เราต้องสังเกตอาการของตัวเองดีๆ ว่ามีอะไรผิดปกติกับตัวเองบ้าง เราควรจะต้องรู้ว่าเรามีความเสี่ยงอะไรบ้าง ต้องพยายามสังเกตตัวเองดีๆ บางครั้งเรื่องเล็กๆ น้อยๆ เราก็ต้องรีบถามหมอเลย แล้วก็พยายามหาความรู้ให้มาก”
นายแพทย์สมพงษ์ วันหนุน หัวหน้าแผนกสูติ - นรีเวชกรรม โรงพยาบาลวชิระภูเก็ต ได้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับผู้ป่วยครรภ์เป็นพิษที่พบที่ภูเก็ตที่น่าสนใจดังนี้
  • โรคครรภ์เป็นพิษ เป็นภัยเงียบที่เป็นสาเหตุหลักในการเสียชีวิตของหญิงตั้งครรภ์ที่พบมากที่สุด สถิติที่ พบทั่วประเทศคือ 5-8 % และที่ภูเก็ตจะมีอัตราการเสียชีวิตเฉลี่ยปีละคน
  • โรคครรภ์เป็นพิษป้องกันไม่ได้เพราะไม่ทราบสาเหตุแน่ชัด แต่สามารถจัดการได้ คือหากทราบว่าเป็นแล้วมาโรงพยาบาลทันและได้รับการรักษาได้ทันท่วงทีก็จะลดความรุนแรงของอาการได้
    นอกจากนี้ ทางโรงพยาบาลวชิระภูเก็ตได้จัดทำโครงการ “ แม่เข้มแข็ง” ขึ้น เพื่อช่วยลดความรุนแรงของโรคครรภ์เป็นพิษและลดอัตราการเสียชีวิตของคุณแม่ตั้งครรภ์ โดยการให้ความรู้อย่างเข้มข้นแก่คุณแม่ที่อยู่ในกลุ่มเสี่ยง

    คุณสุดธิดา เอี่ยวสกุล พยาบาลวิชาชีพชำนาญการ ประจำแผนกฝากครรภ์ ผู้ดูแลโครงการนี้ กล่าวว่า สืบเนื่องพบว่า หลังจากที่ได้ทำโครงการแล้ว พบว่าอัตราการป่วยที่รุนแรงจนถึงขั้นอาการชัก ความดันโลหิตสูงจนเส้นเลือดในสมองแตกจนถึงขึ้นเสียชีวิตในหญิงตั้งครรภ์ที่เข้าร่วมโครงการมีน้อยลง

    โครงการ แม่เข้มแข็ง เน้นให้คุณแม่กลุ่มเสี่ยงสามารถดูแลตัวเอง และรู้ว่าเมื่อไหร่ที่เป็นอาการเตือนและต้องมาพบแพทย์โดยมีการสอนคุณแม่ คู่กับคนใกล้ชิด อาจจะเป็นญาติ สามี หรือคนที่อยู่ใกล้ตัว รวมทั้งให้คู่มือไปปฏิบัติ ให้เบอร์โทรติดต่อเมื่อมีปัญหา พร้อมทั้งให้ยืมเครื่องวัดความดันไปใช้ที่บ้าน นอกจากนี้ยังมีแบบประเมินหลังการสอนเสร็จว่าเข้าใจหรือไม่ และเมื่อกลับไปที่บ้านแล้ว เมื่อกลับมาตรวจอีกครั้งก็จะมีการตรวจใบประเมิน มีการดูแลตรวจสอบอย่างเข้มงวดว่าคุณแม่ปฏิบัติตนตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัดหรือไม่


    รู้จักโรค “ ครรภ์เป็นพิษ”

    ครรภ์เป็นพิษ (Preeclamsia) เป็นภาวะที่ผิดปกติระหว่างการตั้งครรภ์จนกระทั่งหลังคลอด ซึ่งส่งผลต่อคุณแม่ และทารกในครรภ์ ภาวะนี้พบได้ประมาณร้อยละ 5-8 ของการตั้งครรภ์ หากเกิดครรภ์เป็นพิษจะเกิดความดันโลหิตสูง หลังเท้าบวม ตรวจพบโปรตีนในปัสสาวะ อาการมีทั้งเป็นน้อยจนกระทั่งในรายรุนแรงทำให้เกิดปัญหากับแม่ เช่น ขั้นคลื่นไส้อาเจียน ปวดท้องหรือปวดไหล่ ปวดเอว ปวดศีรษะ ตาพร่ามัว จนถึงชักซึ่งอาจจะเสียชีวิตได้
ผู้ที่เสี่ยงต่อการเกิดครรภ์เป็นพิษ
  • สตรีตั้งครรภ์แรกหรือตั้งครรภ์แรกกับคู่สมรสใหม่
  • สตรีตั้งครรภ์ที่อายุน้อยกว่า 18 ปี หรือมากกว่า 35 ปี
  • ระยะห่างของการตั้งครรภ์ ห่างจากครรภ์ก่อนมากกว่า 10 ปี
  • ผู้ที่ตั้งครรภ์แฝด  
  • ผู้ที่มีโรคอยู่ เช่นโรคเบาหวานโรคความดันโลหิตสูง โรคไต โรคเบาหวาน
    ครรภ์เป็นพิษแบ่งตามความรุนแรงเป็น 2 ชนิด คือ
    1. ชนิดรุนแรงน้อย คือ สตรีตั้งครรภ์ที่มีภาวะครรภ์เป็นพิษโดยมีความดันโลหิตสูงไม่เกิน 160/110 มม.ปรอท หรือมีโปรตีนรั่วในปัสสาวะไม่เกิน 2 กรัมต่อวัน หรือไม่มีภาวะแทรกซ้อนต่างๆ เช่น เกล็ดเลือดต่ำ ไตวาย และทารกเจริญเติบโตช้าในครรภ์

    2.ชนิดรุนแรงมาก คือ ภาวะครรภ์เป็นพิษที่มีความดันโลหิตสูงมากกว่า 160/110 มม.ปรอท หรือมีโปรตีนในปัสสาวะมากกว่า 2 กรัมต่อวัน หรือมีภาวะแทรกซ้อนต่างๆ เช่น ปวดศีรษะมาก ตาพร่ามัว มีภาวะเกล็ดเลือดต่ำ ไตวาย ทารกเจริญเติบโตช้าในครรภ์ ซึ่งมีความเสี่ยงต่อการเกิดอาการชักขณะตั้งครรภ์โดยที่ไม่เคยมีอาการชักมาก่อนตั้งครรภ์ (Eclampsia) และอาจเกิดภาวะเลือดออกในสมองจนมีอันตรายต่อชีวิตได้

หมายเหตุ:
- ประสบการณ์ของคุณวันดี ภัทร์รวี ไม่ได้มีส่วนใดเกี่ยวข้องกับ นายแพทย์สมพงษ์ วันหนุน ซึ่งเป็นผู้ให้ข้อมูลโรคครรภ์เป็นพิษแต่อย่างใด
- ขอขอบคุณ นายแพทย์เจษฎา จงไพบูลย์พัฒนะ ผู้อำนวยการโรงพยาบาลวชิระภูเก็ต ที่อำนวยความสะดวกเรื่องการให้สัมภาษณ์นายแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านสูติ-นรีเวชกรรม
- ขอบคุณข้อมูลครรภ์เป็นพิษ จาก www.siamhealth.net





 เรื่องอื่น ๆ







Comment Form

ดึงภาพจากระบบ

(required)

Code


นิตยสารภูเก็ตบูเลทิน
พฤศจิกายน 2560
  • 75 ถนนภูเก็ต : ปรัชญาปารามิตาสูตรหฤทัยสูตร (อธิบาย 3)
  • เรื่องจากปก : ชีวิตสร้างได้ ของ อลัน ยิป
  • Business : Bike Sharing…เปลี่ยนทั้งเมือง เปลี่ยนทั้งคน
  • Business : เมื่อกาแฟ...ไม่ใช่แค่เพียงเครื่องดื่ม
  • ห้องรับแขก : เพ็ชร ชั้นเจริญ กับภารกิจใหญ่ในสนามบินภูเก็ต

















Copyright© 2005 - 2017 phuketbulletin.co.th, All rights reserved 
Weblink